“De spanning in en tussen ons”
Drs. Tamsin Alexander1, Drs. Diana Laponder2
1. Psychologie praktijk Alexander
2. Care to change en Inhalelifenow
Kernwoorden
schema-activatie, lichaamsbewustzijn, gezonde volwassene, afstemming
Kennisniveau deelnemers
alle niveaus
Tags doelgroep
Kinderen en adolescenten, Volwassenen, Gezinnen en relaties, Ouderen
Tags thematiek en problematiek
Overig
Workshop
Optimale lichamelijke afstemming bij schema-activatie in schematherapie.
Schema activatie vindt plaats door een wisselwerking van cognities, geheugen/ verbeelding, emoties en lijfelijke sensaties (Arntz et al., 2020). Wanneer wij in bewust contact zijn met ons lijf kan het ons veel zeggen over onze basis behoeften.
In de biologie dient homeostase als ‘bewaker’ van balans van de mens. Het is de dynamische regulatie van de omgeving in het lichaam om kern variabelen binnen een gezonde bandbreedte te houden door samenwerkende fysiologische mechanismen (Kamel-Elsayad et al., 2026). Het is daarmee dé thermometer voor spanning in het lijf. Aandacht voor homeostase is belangrijk bij voelen, beslissen en sociale interactie. Dus ook in de therapiekamer.
Onderzoek van Simpson et al. (2019), benadrukt het belang van zelfzorg van therapeuten en het adresseren van hun eigen schema-activatie. Wanneer dit onvoldoende wordt gedaan heeft dit negatieve gevolgen zowel voor de eigen mentale gezondheid als de effectiviteit in het werken met cliënten.
In deze workshop leggen we uit hoe je spanning in het lijf kunt herkennen. We onderzoeken samen met de deelnemers hoe we onze modus van Gezonde Volwassene optimaal lichamelijk kunnen afstemmen op de cliënt wanneer sprake is van schema-activatie. We oefenen met bewegen van het lijf om de spanning (in of tussen ons) te reguleren richting de homeostase. We zullen daarbij aandacht hebben voor het herstellen van onze lichamelijke energie in het lijf, het verdiepen van de lichamelijke gevoelde ervaring en co-regulatie in de therapiekamer.
Werkvormen: bewust contact maken met het lijf, plenair oefenen met voorbeelden, werkvorm in subgroepen om ervaring op te doen met lichaamsgerichte oefeningen bij eigen schema-activatie.
Aan het einde van de workshop snap je beter hoe spanning in het lijf werkt. Je hebt meer geleerd over jouw schema-activatie in het lijf (van de cliënt of van jezelf) en je hebt fysieke oefeningen geleerd die je direct in de therapiekamer kunt gebruiken als de spanning oploopt.
Literatuur
Arntz, A., Rijkeboer, M., Chan, E., Fassbinder, E., Karaosmanoglu, A., Giesen-Bloo, J., Spinhoven, P., Vogel, F., & Bernstein, D. P. (2021). Towards a reformulated theory underlying schema therapy: Position paper of an international workgroup. Cognitive Therapy and Research, 45(3), 407–420. https://doi.org/10.1007/s10608-021-10209-5
Kamel-ElSayed, S., Waly, N. E., & Mohiyeddini, C. (2026). Bridging physiology and psychology: a new framework for teaching homeostasis. Frontiers in Physiology, 17. https://doi.org/10.3389/fphys.2026.1808472
Simpsons, S., Simionato, G., Smout, M., Vreeswijk, M. F. van, Hayes, C., Sougleris, C. & Reid, C. (2019). Burnout amongst clinical and counselling psychologists: The role of early maladaptive schemas and coping modes as vulnerability factors: Clinical Psychology & Psychotherapy. 26(1):35-46. https://doi.org/10.1002/cpp.2328