“Van Ontregeling naar Ontmoeting: Schematherapie bij verslaving in klinische/multidisciplinaire teams”

Nicolle van Mil1, Hans Wiersema1

  1. Novadic-Kentron

Kernwoorden

Verslaving, groepstherapeutisch klimaat, overdrachtsgevoelens, Safepath

Kennisniveau deelnemers

alle niveaus

Tags doelgroep

Volwassenen

Tags thematiek en problematiek

Persoonlijkheidsstoornissen, Verslaving, Trauma en PTSS

Workshop

Werken met cliënten met een stoornis in middelengebruik vraagt van behandelaren én teams dat zij kunnen omgaan met sterke emotionele ontregelingen, complexe groepsdynamiek en terugvalcycli die zich niet alleen bij cliënten, maar ook binnen teams kunnen weerspiegelen. De Safepath‑methodiek biedt een concrete, schematherapeutische manier om veiligheid te vergroten, patronen te doorbreken en zowel cliënt als team houvast te geven wanneer het spannend wordt.

In deze interactieve workshop geven we een korte theoretische introductie van Safepath: de achterliggende principes, de opbouw van de methodiek en hoe deze aansluit bij schematherapie voor cliënten met middelengebruik. We bespreken tevens hoe Safepath kan worden geïmplementeerd binnen multidisciplinaire teams, inclusief helpende en belemmerende factoren tijdens dat proces.

Een belangrijk onderdeel van Safepath is de reflectie op de eigen spanning en schema‑activatie van behandelaren. Spanning van de cliënt raakt vaak aan spanning in het team, en het herkennen van de eigen emotionele reacties is essentieel om niet in bekende valkuilen of patronen mee te bewegen. Daarom besteden we expliciet aandacht aan hoe professionals hun eigen signalen, triggers en modi kunnen herkennen en gebruiken als bron van informatie in plaats van als belemmering.

Daarna gaan we praktisch aan de slag. De trainers geven een live demonstratie waarin Safepath‑interventies zichtbaar worden gemaakt in een realistische behandelsetting. Vervolgens oefenen deelnemers zelf in rollenspellen, waarbij zowel de toepassing van de methodiek als het reflecteren op de eigen spanning centraal staan. Zo ervaren zij direct hoe Safepath helpt bij het navigeren door spanning, ontregeling en terugvalrisico’s. Deelnemers nemen na afloop concrete handvatten mee om Safepath in hun eigen praktijk of team te integreren.

Literatuur

Ball, S. A., Maccarelli, L. M., LaPaglia, D. M., & Ostrowski, M. J. (2011). Randomized Trial of Dual-Focused Vs. Single-Focused Individual Therapy for Personality Disorders and Substance Dependence. The Journal Of Nervous And Mental Disease, 199(5), 319–328. https://doi.org/10.1097/nmd.0b013e3182174e6f

Boog, M., Visser, M. C., Clarijs, L., Franken, I. H. A., & Arntz, A. (2024). One‐Year Follow‐Up: Schema Therapy for Patients With Borderline Personality Disorder and Comorbid Alcohol Use Disorder. Clinical Psychology & Psychotherapy, 31(4), e3040. https://doi.org/10.1002/cpp.3040

Van Wijk-Herbrink, M. F., Arntz, A., Broers, N. J., Roelofs, J., & Bernstein, D. P. (2019). A Schema Therapy Based Milieu in Secure Residential Youth Care:Effects on Aggression, Group Climate, Repressive Staff Interventions, and Team Functioning. Residential Treatment For Children & Youth, 38(3), 289–306. https://doi.org/10.1080/0886571x.2019.1692758