Waarom weggaan zo moeilijk is: loskomen uit gewelddadige relaties met imagery rescripting

Erica Pugliese
University of Amsterdam

Kernwoorden

Pathologische affectieve afhankelijkheid; Intiem partnergeweld

Kennisniveau deelnemers

alle niveaus

Tags doelgroep

Volwassenen, Gezinnen en relaties

Tags thematiek en problematiek

Verslaving, Transdiagnostisch, Trauma en PTSS, Forensisch

Workshop

Waarom is het zo moeilijk om een gewelddadige relatie te verlaten, zelfs wanneer iemand weet dat deze schadelijk is? Waarom keren sommige mensen terug naar een partner die hen pijn doet? In de klinische praktijk zijn dit bij uitstek momenten waarop spanning sterk oploopt — zowel bij de cliënt als bij de therapeut. Deze spanning raakt aan fundamentele thema’s van veiligheid en verbondenheid: hoe blijf je in contact met jezelf wanneer nabijheid onveilig voelt, en hoe begeleid je cliënten wanneer de spanning dreigt te escaleren of juist tot vermijding leidt? Deze workshop benadert deze problematiek vanuit het concept pathologische affectieve afhankelijkheid: een onzichtbare valstrik, geworteld in vroegere relationele ervaringen en onvervulde basisbehoeften, die mensen gevangen houdt in destructieve relaties. Binnen dit kader wordt spanning niet alleen gezien als een obstakel, maar als een cruciale therapeutische ingang. Op basis van een recent ontwikkeld klinisch model wordt toegelicht hoe deze afhankelijkheid bijdraagt aan relationele verstrikking en waarom loskomen emotioneel zo moeilijk is. Daarbij wordt specifiek ingegaan op hoe spanning zich manifesteert in de therapie, bijvoorbeeld in ambivalentie, angst voor separatie en verlies van veiligheid — zowel bij de cliënt als bij de therapeut. De workshop introduceert ImRs-PAD, een interventie gebaseerd op imagery rescripting (ImRs), als een concrete methode om met deze spanning te werken. De focus ligt op het herstellen van veiligheid en het bevorderen van interne verbondenheid, zodat cliënten nieuwe relationele ervaringen kunnen aangaan zonder overweldigd te raken. De workshop bevat actieve werkvormen, waaronder casusbespreking, begeleide oefenmomenten in tweetallen en een demonstratie van imagery rescripting. Deelnemers oefenen concreet met het herkennen van spanningsmomenten en het toepassen van interventies, zodat zij deze direct kunnen integreren in hun klinische praktijk.  Leerdoelen • Inzicht krijgen in pathologische affectieve afhankelijkheid als spanningsgebonden kwetsbaarheid• Herkennen van spanningsmomenten in therapie en hun impact op veiligheid en verbondenheid• Toepassen van imagery rescripting (ImRs-PAD) om spanning therapeutisch te reguleren en relationele verandering te bevorderen

Literatuur

Arntz, A. (2012). Imagery rescripting as a therapeutic technique: Review of clinical trials, basic studies, and research agenda. Journal of Experimental Psychopathology, 3(2), 189-208.

Pugliese, E. (2026). Gevangen in een gewelddadige relatie: Diagnose en behandeling van pathologische affectieve afhankelijkheid. Nieuwzijds.